Het lademoment

De zomer is er, en daarmee ook de tijd van badkleding. Voor sommigen van jullie een pijnlijk moment. Ik weet er alles van, want voor mij was het lange tijd ook moeilijk. Ik keek in de la met mijn badpakken en vond helemaal onderin een paar die ik droeg voordat ik 25 kilo afviel. Eén stuk, zwart, helemaal uitgerekt. Het ligt nu bij het afval. Recyclen was niet mogelijk.

En toen viel het me op: alleen al naar dat stuk lycra kijken maakte me beschaamd en boos. Dus ging ik op zoek naar waarom.

Ik groeide op in een patriarchale samenleving vol lichaamsschaamte, waarin de colaless werd uitgevonden (een naam die in Argentinië is ontstaan, van cola, wat “billen” betekent, letterlijk “zonder billen”, en verwijst naar een bikinibroekje dat aan de achterkant tot bijna niets is teruggebracht). Mijn vader verbood me er een te dragen, en ik had het toch nooit kunnen dragen. Al op mijn veertiende had ik meer vet dan spier, en het trof mijn zelfvertrouwen zo hard dat ik de onhandigheid vandaag nog steeds kan oproepen, waarschijnlijk ook achter mijn eigen reactie bij die la.

Wetenschappelijk gezien voerden onderzoekers van Michigan en Duke in 1998 een simpel experiment uit. Vrouwen gingen alleen een paskamer in, voor een spiegel, en pasten een badpak of een trui, en beoordeelden dat daarna zoals ze dat zouden doen voor een aankoop.

De vrouwen in badpakken rapporteerden veel meer schaamte dan de vrouwen in truien, ook alleen, ook onbekeken. Het kledingstuk alleen al riep het op.

Die schaamte veranderde wat er daarna gebeurde, en het verklaart veel over hoe vrouwen met hun lichaam omgaan. De badpakgroep at minder van de koekjes die daarna werden aangeboden en scoorde slechter op een wiskundetoets die meteen daarna volgde. Het passen van het badpak trok hun aandacht weg van wat hun lichaam kon, naar hoe het eruitzag, en die verschuiving kostte hen iets.

Mannen die dezelfde test deden, voelden zich onhandig, een beetje raar. Hun eetgedrag en testresultaten bleven in beide groepen gelijk.

Dit is precies het moment dat ik elk jaar in juni bij klanten zie gebeuren. Vier weken voor een vakantie ontstaat het lademoment, en de eerste ingeving is om het snel te fixen: hard op de koolhydraten korten, maaltijden overslaan, een extra training toevoegen aan een week die al vol is. Allemaal goed bedoeld, en gericht op het overleven van twee weken in badkleding, niet op een langetermijnoplossing.

Er is een naam voor het patroon dat daarna volgt: weight cycling, het jojo-effect. Snel afvallen, het daarna terugwinnen, en de cyclus herhalen bij de volgende trigger.

Elke keer dat je deze cyclus van harde, snelle beperkingen ingaat, reageert je lichaam op die zware restrictie door zowel vet als spier af te breken, zeker als je te weinig eiwitten binnenkrijgt en te weinig krachttraining doet.

Voor vrouwen van 40 jaar en ouder kost die shortcut meer. Spiermassa neemt al af door de leeftijd en door de hormonale verschuivingen van perimenopauze en menopauze. Nog meer verliezen, en daarna telkens vanaf een lagere basis weer opbouwen, is duurder dan op je vijfentwintigste.

De echte keuze in juni is telkens of je iets opbouwt dat blijft staan, of dat je een moeilijkere situatie creëert om de volgende twee weken door te komen.

Routines opbouwen die blijven staan, vraagt meer tijd, en meer mentaal en fysiek werk dan wat je in twee weken doet.

Begin met de veranderingen in voeding en beweging op een tempo dat je volhoudt, en bouw een nieuw leven op rond die gewoontes.

Rits die maat S dicht, of welke maat dan ook waarin je je goed voelt, dankzij deze nieuwe versie van jezelf, en sta jezelf toe daar goed over te voelen. Dat geluk verdien je door maanden van training en door keuzes die jezelf en je gezondheid voorop stellen. Het is de vrouw die je volgende zomer wilt zijn, en de zomer daarna.

Dit is het hele idee achter DEBs WAY: eten, trainen en andere gezonde gewoontes die blijven staan, vakantie na vakantie, jaar na jaar.